پرسش: آيا مي‌دانيد چرا در يك روز تابستان باد گرم از ساحل به طرف درياست ولي شب هنگام باد از دريا به ساحل مي‌وزد؟

 

پرسش: آيا تا بحال فكر كرده‌ايد كه چه مقدار گرما لازم است تا دماي جسمي افزايش يابد يا به عبارتي به چه ميزان بايد به جسمي گرما داده شود تا دماي آن افزايش يابد و يا جسمي به چه ميزان گرما از دست بدهد تا دماي آن كاهش يابد.

گرماي ويژه

پرسش: آيا مي‌دانيد هنگامي كه شما براي انجام كاري عجله داريد و مي‌خواهيد قوري چاي را سريعتر آماده بسازيد، بايد در يك سماور برقي آب كمتري بريزيد، دليل اين كار چيست؟

پرسش: آيا مي‌دانيد چرا هنگامي كه در زمستان بر يك صندلي فلزي مي‌نشينيد احساس سرماي شديد مي‌كنيد در حاليكه نشستن برروي نيمكت چوبي اينگونه نيست؟ اين پديده را بر اساس تجربيات بدست آمده توضيح دهيد.

 

ضريب رابطه گرما كميت نماد يا شكل توضيح
M Q

جرم

(1) هر چه جرم كمتري از آب در مدت زماني ثابت و يكسان در سماور بريزيد دماي آن زودتر افزايش يافته و بجوش مي‌آيد.  انرژي گرمايي لازم Q براي تغيير دماي يك جسم متناسب با جرم آن است.

C Q

جنس

(گرماي ويژه)

 

(2) انرژي گرمايي براي تغيير دماي يك جسم به جنس اجسام بستگي دارد.

اگر يك ظرف فلزي را مدت زمان بيشتري در مقابل آفتاب داغ يا بر روي يك اجاق قرار دهيم دماي آن بيشتر از چوب افزايش مي‌يابد.

Q

تغيير دما

(3)انرژي گرمايي Q با تغيير دماي يك جسم متناسب است

در نتيجه انرژي گرمايي لازم. به عوامل زير بستگي دارد:

1) جرم جسم         2) جنس جسم                   3) تغيير دماي جسم

گرماي ويژه را با C نمايش مي‌دهند و برابر با    مي‌باشد.

گرماي ويژه، براي مواد مختلف متفاوت است به طور كلي هر ماده يك گرماي ويژه مخصوص خود را داراس ت.

مفهوم كلي گرماي ويژه: گرماي ويژه  هر ماده مقدار گرمايي است كه بايد به واحد جرم جسم  Kg  M =1   از آن ماده بدهيم تا دماي آن به اندازه   افزايش يابد و واحد آن می‌باشد.

گرماي ويژه بر حسب ماده گرماي ويژه بر حسب ماده
700 شيشه 4200 آب
500 فولاد 3900 آب دريا
400 مس 2100 يخ
150 جيوه 900 آلومينيوم
2400 الكل 800 بتون
800-900 سنگ تيره مرمر 2400 نفت
1700-1900 پلاستيك و نايلون